ΑΝΔΡΕΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟΣ 03

Είμεθα όλοι ε ν τ ό ς του μέλλοντός μας.

Όταν τραγουδάμε τραγουδάμε

εμπρός στους εκφραστικούς πίνακες των ζωγράφων

όταν σκύβουμε εμπρός στα άχυρα μιας καμμένης πόλεως

όταν προσεταιριζόμεθα την ψιχάλα του ρίγους

είμεθα όλοι εντός του μέλλοντός μας

γιατί ό,τι και αν επιδιώξουμε 

δεν είναι δυνατόν να πούμε όχι να πούμε ναι
χωρίς το μέλλον του προορισμού μας

όπως μια γυναίκα δεν μπορεί να κάμη τίποτε

χωρίς την πυρκαγιά που κλείνει

μέσα στη στάχτη των ποδιών της.

Όσοι την είδαν δεν στάθηκαν να ενατενίσουν

ούτε τα συστρεφόμενα κηπάρια

ούτε την ευωχία των μαλλιών που λατρεύτηκαν

ούτε τα σουραύλια των εργαστηριακών μεταγγίσεων

από μια χώρα σε φλέβες κόλπου θερμού

προστατευομένου από τα εγκόσμια

και τα μελτέμια της κυανής ανταύγειας
λιγυρών παρθένων.

Είμεθα όλοι εντός του μέλλοντος
μιας πολυσύνθετης σημαίας που κρατεί
τους εχθρικούς στόλους
εμπρός στα τείχη της καρδιάς μου
κατοχυρώνοντες ψευδαισθήσεις πιστοποιούντες

ενδιάμεσες παρακλητικές μεταρρυθμίσεις

χωρίς να νοηθή το αντικείμενον της πάλης.

Στιγμιότυπα μας απέδειξαν
την ορθότητα της πορείας μας

προς τον προπονητήν του ιδίου φαντάσματος

της προελεύσεως των ονείρων
και του καθενός κατοίκου της καρδιάς
μιας παμπαλαίας πόλης.

Όταν εξαντληθούν τα χρονικά μας
θα φανούμε γυμνότεροι και από την άφιξι
της καταδίκης παρομοίων πλοκαμιών

και παστρικών βαρούλκων γιατί όλοι μας είμεθα εντός...

της σιωπής του κρημνιζομένου πόνου

στα γάργαρα τεχνάσματα του μέλλοντός μας.

Η Υψικάμινος είναι υπερρεαλιστικό μανιφέστο. Το μότο της συλλογής προέρχεται από το μανιφέστο του γαλλικού υπερρεαλισμού (1924) και αναφέρεται στην υπερρεαλιστική φωνή. Τα κείμενα της συλλογής δεν φέρουν επιμέρους αφιερώσεις, αναφέρεται μόνο το όνομα του Μπρετόν. Κανένα από τα κείμενα δεν είχε δημοσιευτεί και δεν φέρει χρονολογική ένδειξη συγγραφής. Σύμφωνα με τον συγγραφέα γράφτηκαν το 1934, λίγο πριν τη δημοσίευσή τους. Ανδρέας Εμπειρίκος  

Τα ποιήματα της συλλογής. Έχουν βασικό στόχο την άμεση σύνδεση ζωής και λογοτεχνίας. Δεν ακολουθούν τους κοινά αποδεκτούς κανόνες αισθητικής. Αμφισβητούν τα όρια ανάμεσα στην ποίηση και την πεζογραφία.  Αμφισβητούν τις κανονιστικές απόψεις για τη γλώσσα και αναμειγνύουν την καθαρεύουσα με τη δημοτική. Είναι επηρεασμένα από την ψυχανάλυση.

Η κριτική για την Υψικάμινο. Η ελληνική κριτική του μεσοπολέμου δεν δύναται να αντιληφθεί τον μηχανισμό της αυτόματης γραφής και τον αμφισβητεί, εκφράζοντας απόρριψη για το αισθητικό αποτέλεσμα και άρνηση για τα κείμενα. Η νεότερη κριτική αίρει τις επιφυλάξεις του μεσοπολέμου. Θεωρεί την Υψικάμινο δείγμα εφαρμογής της αυτόματης γραφής και έκφραση του ασύνειδου, χωρίς όμως να προσεγγίζει ουσιαστικά αυτούς τους δύο όρους.

Πηγή: Υψικάμινος, 1935.

Σχόλια: Πανεπιστήμιο Πατρών